سلطنت عمان در جنوبشرقی شبهجزیره عربی واقع شده و با مساحتی در حدود ۳۰۹٬۵۰۰ کیلومتر مربع، از شمالغرب با امارات متحده عربی، از غرب با عربستان سعودی، از جنوبغرب با یمن و از شرق با دریای عرب هممرز است. افزون بر این، منطقه «مدحاء» نیز که یک ولایت عمانی در داخل مرزهای امارات متحده عربی محسوب میشود، تابع حاکمیت عمان است. این منطقه در انتهای شبهجزیره مسندم و در ساحل جنوبی تنگه هرمز قرار دارد و ساکنان آن در جریان ترسیم مرزها در دوره سلطه بریتانیا، پیوستن به عمان را برگزیدند. عمان با برخورداری از نوار ساحلی به طول تقریبی ۱۶۵۳ کیلومتر، از تنگه هرمز در شمال تا مرزهای یمن در جنوبغرب امتداد یافته و بر سه پهنه آبی مهم، یعنی خلیج فارس، دریای عمان و دریای عرب اشراف دارد.
بر اساس برخی پژوهشها، تاریخ عمان به بیش از پنج هزار سال پیش بازمیگردد. در آستانه ظهور اسلام، این سرزمین محل سکونت قبایل عربی بود که در پی فروپاشی سد مأرب از شمال و جنوب شبهجزیره به عمان مهاجرت کرده بودند. عمان اسلام را بدون اجبار و بهصورت داوطلبانه پذیرفت و از جمله مراکز مهمی بود که پیامبر اسلام (صلی الله علیه و آله وسلم) همانند مصر، یمن، روم، ایران و قسطنطنیه، نمایندگانی را با پیام دعوت به اسلام به آن اعزام کردند. پس از رخدادهای موسوم به «فتنه کبری» و در پی تحولات تاریخی خاص، مذهب اباضی در عمان استقرار یافت و این سرزمین در بخش عمدهای از تاریخ خود تحت حاکمیت امامان و حاکمان اباضی اداره شد.
سلطنت عمان از جهات مختلف، الگویی متمایز در میان کشورهای حوزه خلیج فارس بهشمار میرود؛ چه از منظر الگوی حکمرانی و چه از حیث ترکیب جمعیتی متنوع از نظر مذهبی. افزون بر این، وجود پیوندهای اجتماعی، قومی و تاریخی با جوامع همسایه و نیز با مناطق شرق آسیا و زنگبار در شرق آفریقا، نشاندهنده امتدادهای فراملی جامعه عمانی است؛ امتدادهایی که ریشه در دوره نفوذ تاریخی عمان فراتر از مرزهای سیاسی کنونی آن دارد.
در نظامهای پادشاهیِ خانوادگی و غیردموکراتیک، بهویژه در جوامعی که از نظر مذهبی، قبیلهای و منطقهای متکثر هستند، تعیین دقیق نسبت جمعیتی هر یک از مذاهب و گروهها امری دشوار است. نبود آمار شفاف در این زمینه، غالباً به حساسیت سیاسی این اطلاعات بازمیگردد؛ چرا که چنین دادههایی میتواند با سهمبری از قدرت، رقابتهای سیاسی یا حتی مدیریت همزیستی و پیشگیری از تنشهای اجتماعی پیوند بخورد. از اینرو، ابهام آماری در ترکیب مذهبی و جمعیتی، خود به بخشی از راهبردهای حفظ ثبات و کنترل تعارض در ساختار سیاسی عمان تبدیل شده است.